Pagina's

dinsdag, januari 09, 2007

Brokeback Mountan. Love is a force of nature
Gebroken in de knop

Een typisch Amerikaans tijdsbeeld, jaren zestig tot ongeveer midden jaren tachtig waar het gaat om een homoseksueel liefdesverhaal, dat zich afspeelt tegen de achtergrond van het indrukwekkende desolate berglandschap, Brokeback Mountain, en het zeer kleinburgerlijke leven in Wyoming en Texas. Als Ennis Del Mar (Heath Ledger) en Jack Twist (Jake Gyllenhaal) in dat wijdse en verlaten landschap maandenlang op elkaar zijn aangewezen omdat ze er een kudde van 1000 schapen hoeden, het is seizoensarbeid, hebben ze er nog geen flauw idee van dat deze periode vanaf dan hun leven blijvend en dramatisch zal beïnvloeden.
Ennis is een jongeman van vier, vijf woorden, Jack is vlotter, een rodeogek, maar respecteert Ennis die daardoor ook wat spraakzamer wordt. Een aanvankelijke onverschilligheid wordt vriendschap.
Er is een plotselinge onstuimigheid die eerst wordt verworpen maar toch onbedwingbaar blijkt in deze eenzame, vreedzame, leeftocht van het herdersdom. Over de liefde wordt niet gesproken, maar ze is er. Beide mannen weten hoe intolerant de samenleving is en hoe gewelddadig de consequenties zullen zijn als het geheim wordt ontdekt. Na het seizoen gaan beiden hun eigen weg. Ennis trouwt met Alma en elke cent omdraaiend krijgen ze twee dochters. Jack laat zich verleiden door Lureen, een rijkeluismeid, knap en hoog in de bol, een kopie van haar vader. Het duurt een jaar of vijf voor Ennis en Jack elkaar weer ontmoeten, maar onmiddellijk is duidelijk dat het vuur tussen beiden niet is gedoofd. Ze besluiten elkaar minstens twee keer per jaar een aantal dagen te zien waar ze vrij zijn van elke mogelijke bespieding, zogenaamd op “fishing trips”. Alma heeft er weet van, is diep geschokt en strijdt in stilte met ‘her husband’s secret life’. Lureeen is te druk met de zaak en de franje van het leven om te beseffen wat er werkelijk speelt. Er zou gekozen moeten (kunnen) worden, maar de barricades zijn te groot. Jack roffelt op Ennis’ hart als op een trom, maar een menselijke liefde kan zich niet vestigen. Beiden lijden een niet te kantelen eenzaamheid.
Vier geloofwaardige karakters in de context van een Texaanse cowboywereld, de machocultuur en dito rolverdeling, waar mannen stoer en zwijgzaam zijn, waar de een fortuinlijk is en de ander zich driemaal in de rondte ploetert om de eindjes aan elkaar geknoopt te krijgen. Er is klaarblijkelijk roddel en achterklap kunnen ontstaan en dat wordt een van hen op tragische wijze fataal.
Door de lange jaren heen blijft de liefde tussen twee mannen intens, oprecht en warm, ontroerend en verdrietig, maar het is een liefde die lijden wordt, of dat misschien vanaf het begin al is maar zich door alles heen wringt. Een identiteit die wordt ontkend maar niet te verloochenen blijkt. Er heerst(e) een stille maar vuile haat naar homoseksualiteit. Mannenliefde verbrijzelt het imago van de man, dat van de man die menselijkheid vertrapt. Lureen ‘wordt wakker’. Te laat.
[“Brokeback Mountain” - met prachtige muziek, soms in tonen die aan Paris Texas herinneren – is gebaseerd op de roman van Annie Proulx. Film/DVD - drie Oscars, 4 Golden Globes en 3 Bafta’s – van regisseur Ang Lee (2005).]

4 opmerkingen:

Anoniem zei

Toevallig heb ik van de week Paris, Texas weer gezien. Een van mijn favoriete films. Broke Back Moutain staat zeker op mijn lijstje.

Anoniem zei

Ik vond de film zelf niet zo denderend. De boodschap des te beter, want in nog steeds homofoob Amerika was dit toch wel een erg gedurfde Hollywood productie. Persoonlijk vond ik dat de mannenliefde toch heel erg hard in beeld werd gebracht. En dan bedoel ik niet "expliciet", maar ik zelf vond het allemaal nogal macho, en had eigenlijk verwacht dat die mannen aan mekaar hun zachte kant zouden kunnen tonen, of iets dergelijks. En ook tijdens de sex. Maar het blijft natuurlijk ook voor hun, een soort vechten tegen de voorgeprogrammeerde maatschappelijke standaarden, en dus ook tegen hunzelf ?

Anoniem zei

Ik ga dat boek maar eens lezen. Je hebt me nieuwsgierig gemaakt. Ik vind de verfilming van een boek altijd tegenvallen.

Enno Nuy zei

@ Nathan: méér van het 'zachte' dan een standvastige liefde zat er niet in, vooral vanwege je laatste twee regels. Tijd, plaats en cultuur hielden hen in een soort van harnas.

(Overigens: vele bloggersites waren helaas vrijwel de hele avond ontoegankelijk.)